چالش های بزرگ سد راه طالبان در سال جاری
عملیات بهاری طالبان روز گذشته آغاز شد. طالبان همهساله عملیاتی را زیر نامهای مختلف انجام میدهند. این گروه در سالهای قبل باهدف مبارزه علیه سربازان خارجی عملیات خود را سازماندهی کرده و با فتواهای برخی ملأها به جنگ میپرداخت. حالا مأموریت رسمی نیروهای بینالمللی در افغانستان پایانیافته است.
بهاینترتیب مشروعیت و بهانه جنگ طالبان عملاً از بین رفته است. طالبان در سال جاری با چالشهای دیگری نیز همراهاند. این گروه هماکنون با اختلاف جدی در سطح فرماندهان و رهبری خود مواجه است. شورای کویته عملاً دچار چنددستگی شده است.
فرماندهان کلیدی این گروه در نبردها کشتهشدهاند. گذشته از این طالبان در سال جاری با کمبود منابع نیز مواجهاند و ظهور داعش نیز برای طالبان میتواند یک زنگ خطر باشد. احتمال رویارویی طالبان وداعش بهصورت جدی وجود دارد. گروه طالبان با شبکه حقانی نیز دچار اختلافنظر میباشد. طالبان در بسیاری مناطق حمایت اجتماعی خود را ازدستدادهاند. برای نمونه اردوی ملی بعد از ده سال موفق به بازپسگیری برخی مناطق در ولایت هلمند شد. مردمان این مناطق با گرمی تمام از سربازان اردوی ملی حمایت کردند. اینهمه نشان میدهد که مردم از رفتار خشن طالبان بهشدت ناراضی هستند.
شبکه حقانی نیز در سال جاری وضعیت مناسبی ندارد. هرچند که این شبکه از رهبری واحدی برخوردار است، اما عملیات این گروه در ولایت جنوب شرق واکنشهای جدی مردم را به همراه داشته است. گروه حقانی در حملههای انتحاری که در جنوب شرق انجام داد، سبب قتل دهها تن از افراد ملکی شد. این رویداد، دیدگاه مردم نسبت به شبکه حقانی را تغییر داد. برخی از فرماندهان و چهرههای کلیدی این گروه نیز در دام نیروهای امنیتی افغانستان افتادند. در این میان شکلگیری داعش بهعنوان زنگ خطر در کشور به شمار میآید. داعش در افغانستان فاقد رهبری کاریزما است. این گروه تلاش دارد تا با ایجاد پایگاه و سربازگیری حضور خود را در افغانستان تثبیت کند. اما داعش بعد از قتل مولوی رئوف فعلاً فاقد یک رهبری مقتدر در افغانستان میباشد. این گروه در میان مردم افغانستان نیز فاقد جایگاه لازم اجتماعی است. بااینهمه نیروهای امنیتی افغانستان پس از چهارده سال از تجربه و امکانات خوبی برای مقابله با این پدیدهها برخوردارند.