چهارمین جشنواره فرهنگی “شبی با بودا” به مناسبت پانزدهمین سالروز تخریب پیکره های بودای بامیان توسط طالبان، شامگاه روز گذشته از سوی گروه یادآوران و شماری از فرهنگیان این ولایت، در مغاره بزرگی بر فراز تندیس ویران شده صلصال برگزار شد. اشتراک کنندگان این جشنواره که شمار شان به ده ها تن می رسید، از سازمان ملل خواستند تا عاملان این “فاجعه فرهنگی” را به محکمه بکشاند.
در این جشنواره که تا پاسی از شب گذشته با حضور مسئولان بخش فرهنگی سازمان یونسکو ادامه یافت، فرهنگیان بامیان با شعرخوانی، اجرای موسیقی محلی و نمایش تندیس بودا با نور سه بعدی، تخریب پیکره های بودای این ولایت را محکوم کردند.
محمدطاهر زهیر والی بامیان در این جشنواره گفت که هم اکنون رواق های باقی مانده از تندیس های بودا در معرض خطرهای جدی قرار دارند: “مردم و اداره محلی بامیان از سازمان ملل و موسسه یونسکو انتظار دارند تا در حفاظت از بقایای این تندیس های عظیم تاریخی، از هیچگونه همکاری دریغ نکنند”.
پانزده سال پیش، تندیس های بزرگ بودا در نهم مارچ سال ۲۰۰۱ میلادی از سوی گروه طالبان تخریب شدند. تکه های باقی مانده از این پیکره های تاریخی نیز هر از گاهی از رواق های بجا مانده از آنها فرو می ریزند.
طالبان با وجود مخالفت شدید جامعه بین المللی بوداهای بامیان را تخریب کردند
با آنکه تا کنون برخی از کشورها از جمله جاپان برای بازسازی این تندیس ها اعلام آمادگی کرده اند، دولت افغانستان اما تا کنون تمایلی در این زمینه از خود نشان نداده است؛ مساله ای که انتقاد تند فرهنگی بامیان را به دنبال داشته است.
اسماعیل ذکی از فعالان مدنی و فرهنگی بامیان با انتقاد از بی توجهی جامعه جهانی و دولت افغانستان در قبال حفاظت از آثار تاریخی بامیان، از آنها خواست که حرف و شعار را بس کنند و به صورت عملی در این زمینه وارد اقدام شوند.
آقای ذکی گفت که تا کنون هیچ کسی حتا یک گام برای حفاظت از آثار تاریخی بامیان بر نداشته است: “به زعم مردم، نهادهای فرهنگی و مدنی بامیان، آنهایی که در طول چهارده سال گذشته خاموشانه نشستند و از آدرس حکومت های مرکزی و محلی، به پیکره های منهدم شده بودا نگریستند، مساوی با کسانی اند که این تندیس ها را منفجر کردند، زیرا آنان با وجود داشتن امکانات و منابع، در زمینه حفاظت و مرمت این آثار بی نظیر تاریخی، اقدامی نکرده اند”.
روح الله فروغ رئیس دفتر کمیسیون حقوق بشر در بامیان که در جشنواره شب گذشته صحبت می کرد، گفت: “از آنجایی که دسترسی به میراث های فرهنگی از جمله حقوق فرهنگی بشر به شمار می رود، تخریب مجسمه های بودای بامیان به عنوان نماد فرهنگی یک ملت، یکی از نشانه های بارز نقض حقوق بشر محسوب می شود.”